KRZESŁAWICE

DWOREK MATEJKI

Jan Matejko wyremontował i rozbudował dworek. Budynek jest murowany, parterowy, z dobudówką od strony wschodniej ( dawna kuchnia i pracownia Matejki). Drewniany ganek zaprojektował sam malarz ( wcześniej ganek znajdował się po przeciwnej stronie). Do ganku przylega "pokój Beaty" - córki malarza. Po stronie lewej-północno zachodniej znajduje się "salon" który dawniej zdobiły malunki artysty. Reszta pomieszczeń to: "pokój Teodory"(żony Matejki), "pokój Kołłątajowski" (narożnik północno - wschodni), pracownia malarska i jadalnia (część południowo-wschodnia). Nazwy pomieszczeń zostały im nadane w późniejszych czasach. Po śmierci artysty posiadłość została własnością Burzyńskich, któtrzy prowadzili tutaj gospodarstwo rolne do połowy XX w. W 1959 roku Maria Burzyńska , ostatnia właścicielka Krzesławic zaproponował Towarzystwu Sztuk Pięknych darowiznę posiadłości. Trzy lata później sprawa został sfinalizowana. Obecnie dworek jest oddziałem TPSP w Krakowie i znajduje się w nim Muzeum Matejki. W skład ekspozycji wchodzi wiele przedmiotów będących pamiątkami po Kołłątaju, Matejce i innych właścicielach. Pośród najcenniejszych przedmiotów należy wymienić: poczet królów polskich wykonany przez uczn ów Matejki do jego szkiców, XIX wieczne meble w stylu Ludwika Filipa należące o artysty, stylowy fortepian, drewnianą szafę z 1737 r., ogrodową ławkę Matejki, jego sztalugi, projekty polichromii do kościoła Mariackiego, reprodukcje obrazów malarza, cykl akwarel ilustrujących " śpiewy historyczne J.U.Niemcewicza. odezwy Kołłątaja oraz wiele innych przedmiotów. Dworek otoczony jest zubożonym nieco parkiem i ogrodem, w którym rosną sadzone przez Matejkę topole i lipy. Znajdują się tutaj także ruiny dawnych zabudowa gospodarskich.

KIOŚCIÓŁ P.W. ZNALEZIENIA I PODWYŻSZENIA KRZYŻA ŚWIĘTEGO.

Kościół został przeniesiony ze wsi Jawornik koło Myślenic w latach 1982-85. i stoi na posesji sąsiadującej z Dworkiem Matejki. Jego obecna forma nawiązuje do wyglądu sprzed 1913 roku, kiedy to rozpoczęto przebudowę świątyni. Historyczne materiały źródłowe zaświadczają, że obiekt musiał powstać nieco przed 1633 rokiem, gdyż w tym właśnie roku ufundowano ołtarz ( nie zachował się do naszych czasów). Na ostateczny kształt kościoła złożyło się kilka etapów budowy, punktem wyjścia była budowla salowa, obejmująca tylko późniejsze prezbiterium. Krótko przed I wojną światową przebudowano świątynię: niektóre części drewniane, w tym wierzę zastąpiono murowanymi. W 1982 r. rozpoczęto przenoszenie kościółka z Jawornika do Krzesławic, a rekonstrukcję zgodną ze stanem sprzed 1913 r. zakończono w 1985 r. Później prowadzono prace wykończeniowe. Wewnątrz znajduje się polichromia figuralna z pierwszej poł. XVII w., w której treści wyróżnia się Sąd Ostateczny i postać św. Krzysztofa. Zachowały się późnobarokowe ołtarze: ołtarz główny i dwa mniejsze ołtarze boczne. W absydzie ponad mensą ołtarza głównego został umieszczony późnogotycki krucyfiks z początku XVIw. Przekazany z parafii w Pleszowie. Pozostała też późnobarokowa ambona i zabytkowy konfesjonał. Reszta wyposażenia pozostała w Jaworniku. (ŁK)